Quốc tịch theo huyết thống là việc một người có quốc tịch dựa trên dòng dõi của cha hoặc mẹ, bất kể họ sinh ra ở đâu. Nguyên tắc pháp lý đứng sau khái niệm này là jus sanguinis, nghĩa là quyền theo huyết thống.
Theo cách này, một đứa trẻ sinh ra ở nước ngoài vẫn có thể được công nhận là công dân nếu cha mẹ mang quốc tịch của quốc gia đó, miễn là đáp ứng các điều kiện về đăng ký và giấy tờ chứng minh quan hệ huyết thống.
Nhiều quốc gia châu Âu như Ý, Ireland hay Bồ Đào Nha cho phép con cháu của người di cư trước đây khôi phục quốc tịch theo huyết thống, mở ra cơ hội sở hữu hộ chiếu châu Âu mà không cần đầu tư.
Mỗi nước đặt giới hạn riêng về số thế hệ được truyền quốc tịch và yêu cầu hồ sơ chứng minh. Một số quốc gia định kỳ sửa đổi luật để mở rộng hoặc thu hẹp phạm vi áp dụng.
Một ví dụ về thay đổi luật liên quan có thể xem qua bài về sửa đổi Đạo luật Quốc tịch Canada.