Con nuôi trong hồ sơ EB-5: điều kiện để đi cùng cha mẹ

Nhiều gia đình chuẩn bị hồ sơ EB-5 chỉ đặt câu hỏi về vốn đầu tư, rồi đến sát ngày nộp mới phát hiện một vướng mắc khác: con nuôi trong hồ sơ EB-5 có được đi cùng cha mẹ hay không. Đây là câu hỏi cần trả lời trước khi chọn dự án, vì điều kiện không nằm ở tiền mà nằm ở thời điểm nhận nuôi và thời gian chung sống.

Bài viết này trình bày cơ chế theo quy định do cơ quan quản lý Hoa Kỳ công bố, để quý khách biết mình đang đứng ở đâu trước khi bước vào quy trình. Đây là nội dung tham khảo, không phải ý kiến pháp lý; với hồ sơ có yếu tố nhận con nuôi, phần định nghĩa người phụ thuộc nên được luật sư di trú Hoa Kỳ xác định trên hồ sơ cụ thể.

Con nuôi trong hồ sơ EB-5 được xét theo tư cách nào

Theo hướng dẫn của U.S. Citizenship and Immigration Services về diện EB-5, người phụ thuộc đi kèm nhà đầu tư gồm vợ hoặc chồng và con chưa lập gia đình dưới 21 tuổi (USCIS — chương trình EB-5). USCIS công bố quy tắc này trong hướng dẫn của diện EB-5.

Điểm mấu chốt là chữ “con” được hiểu thế nào. Luật Di trú và Quốc tịch Hoa Kỳ (Immigration and Nationality Act) đặt ra định nghĩa riêng cho từng trường hợp — con ruột, con riêng, con nuôi, trẻ mồ côi được nhận nuôi — và USCIS diễn giải các định nghĩa đó trong Sổ tay Chính sách. Vì vậy, có quyết định nhận nuôi hợp pháp tại Việt Nam là điều kiện cần, nhưng chưa đủ để kết luận trẻ thuộc nhóm “con” của hồ sơ; việc kết luận thuộc thẩm quyền của cơ quan xét duyệt.

Ba điều kiện cần kiểm tra sớm

Với con nuôi theo diện thông thường, quy định của Hoa Kỳ đặt ra ba mốc cần đối chiếu cùng lúc:

• Tuổi khi nhận nuôi. Theo định nghĩa mà USCIS áp dụng, việc nhận nuôi phải hoàn tất trước khi trẻ đạt một độ tuổi nhất định. Mốc này do luật quy định — quý khách đối chiếu trực tiếp với hướng dẫn của cơ quan quản lý cho đúng tình huống của mình.
• Thời gian cha mẹ nuôi giữ quyền giám hộ hợp pháp. Cách tính mốc này — kể từ thời điểm nào, có tính giai đoạn chăm sóc trên thực tế hay không — do quy định phía Hoa Kỳ xác định và cần được luật sư di trú đối chiếu với giấy tờ thật của gia đình.
• Thời gian trẻ thực sự chung sống với cha mẹ nuôi. USCIS xét điều kiện này tách khỏi điều kiện giám hộ. Theo kinh nghiệm làm hồ sơ của chúng tôi, đây là chỗ gia đình hay thiếu giấy tờ nhất.

Việc hai điều kiện sau có được tính song song hay không, và tính từ mốc nào, do quy định phía Hoa Kỳ xác định — cả hai đều phải chứng minh được bằng giấy tờ. Trên thực tế làm hồ sơ, một gia đình vừa hoàn tất nhận nuôi thường chưa thể đưa con vào hồ sơ ngay, dù điều kiện tài chính đã sẵn sàng.

Con số cụ thể của từng mốc do luật quy định và có thể được diễn giải khác nhau theo tình huống. Quý khách nên tra trực tiếp tại Sổ tay Chính sách của U.S. Citizenship and Immigration Services hoặc yêu cầu đơn vị tư vấn đối chiếu giúp trên hồ sơ thật.

Trẻ được nhận nuôi qua thủ tục quốc tế là một đường khác

Trẻ mồ côi và trẻ được nhận nuôi theo Công ước La Hay được USCIS xếp vào các tuyến hồ sơ riêng, với bộ mẫu đơn riêng — quý khách xem phần nhận con nuôi trên trang nhận con nuôi của USCIS. Nếu gia đình đã hoặc đang đi theo hướng này, hồ sơ EB-5 nên được rà lại từ đầu để tránh nộp trùng hoặc nộp sai tuyến.

Chi phí và thời gian khi hồ sơ có con nuôi

Phần chi phí của con nuôi trong hồ sơ EB-5 không nằm ở khoản đầu tư mà nằm ở khâu giấy tờ.

Chi phí của một hồ sơ EB-5 có yếu tố con nuôi gồm ba nhóm tách biệt: khoản đầu tư và phí quản lý của dự án; lệ phí do cơ quan Hoa Kỳ ấn định cho từng mẫu đơn; và chi phí chuẩn bị phần nhận nuôi tại Việt Nam — dịch thuật, hợp pháp hoá lãnh sự, thu thập giấy tờ chứng minh chung sống.

Biểu lệ phí và thời gian xử lý từng mẫu đơn do cơ quan quản lý công bố và điều chỉnh theo chu kỳ riêng, nên chúng tôi không nêu con số cố định ở đây. Quý khách tra mức đang áp dụng tại biểu phí G-1055 của USCIS. Thời gian xử lý phụ thuộc lượng hồ sơ tồn tại từng thời điểm và không đơn vị nào cam kết trước được.

Rủi ro thường gặp và cách giảm bớt

Trẻ quá tuổi trong lúc chờ. Quy trình EB-5 kéo dài, và tuổi của người phụ thuộc là mốc động. Hoa Kỳ có Đạo luật Bảo vệ Tình trạng Trẻ em (Child Status Protection Act) áp dụng cho một số trường hợp; điều kiện và cách tính được USCIS hướng dẫn tại trang CSPA của USCIS. Việc hồ sơ của gia đình có nằm trong phạm vi áp dụng hay không cần được xác định trên hồ sơ thật, và nên tính từ khi lập kế hoạch chứ không phải khi đã nộp.

Giấy tờ chứng minh chung sống không đủ. Quyết định nhận nuôi là một chuyện, chứng minh việc chung sống liên tục lại là chuyện khác. Hộ khẩu, giấy tờ trường học, hồ sơ y tế, xác nhận cư trú thường được dùng để dựng lại dòng thời gian.

Hiểu nhầm giữa “hợp pháp ở Việt Nam” và “đủ điều kiện theo luật Hoa Kỳ”. Đây là hai hệ quy định riêng. Một quyết định nhận nuôi hoàn toàn hợp lệ tại Việt Nam vẫn có thể chưa đáp ứng định nghĩa mà phía Hoa Kỳ áp dụng — điểm này nên được luật sư di trú xác nhận trên hồ sơ cụ thể.

Điều kiện chung của diện EB-5 và danh mục mẫu đơn được công bố tại trang chương trình EB-5 của U.S. Citizenship and Immigration Services.

Bước tiếp theo cho gia đình đang cân nhắc

Với con nuôi trong hồ sơ EB-5, thứ tự hợp lý là: dựng dòng thời gian nhận nuôi và chung sống bằng giấy tờ gốc, đối chiếu với định nghĩa hiện hành, rồi mới chọn dự án và thời điểm nộp.

Prosperous Living Investment là đơn vị tư vấn, đồng hành cùng gia đình trong quá trình chuẩn bị và theo dõi hồ sơ; chúng tôi không phải văn phòng luật và không thay thế ý kiến của luật sư di trú Hoa Kỳ. Với trường hợp có con nuôi, chúng tôi khuyến nghị có luật sư di trú rà soát phần định nghĩa người phụ thuộc trước khi nộp.

Quý khách có thể gửi thông tin qua form tư vấn để chúng tôi cùng rà soát hiện trạng hồ sơ và trao đổi các bước tiếp theo. Nếu gia đình còn cân nhắc hướng quốc tịch thứ hai, đây cũng là lúc nên đặt hai lộ trình cạnh nhau để so điều kiện.

Bài liên quan trong cụm EB-5

• EB-5 cho con dưới 21 tuổi: quy định CSPA bảo vệ tuổi — bài này đi sâu cơ chế bảo vệ độ tuổi nhắc tới ở trên.
• Rủi ro EB-5 mất vốn mất thẻ xanh
• Regional Center EB-5 là gì và cách chọn trung tâm vùng